Literatuurlijst Premail

LITERATUURLIJST ONDERWIJS

Updated: juli 2026

Hieronder staat een selectie van boeken en artikelen die ik in de afgelopen jaren heb gelezen en geraadpleegd. Boeken die zijn gemarkeerd met een * achter de naam van de uitgever, zijn in ieder geval ook beschikbaar als e-book.

De lijst is niet volgens de huidige APA regels uit 2019 opgesteld. De keuze voor hoofdletters bij de schrijvers is persoonlijk. De plaats van uitgifte hoeft ook niet meer te worden vermeld. Bij bronnen die later dan mei 2026 zijn toegevoegd, wordt de plaatsnaam niet meer vermeld.
Volgens de APA regels komen Achternamen met tussenvoegsels als 'van' op alfabet bij de 'v' te staan. Ook hier wijk ik af van; Van Buurt blijft Buurt, van.

BAKKER, S. (2011). Blij blijven in het onderwijs. Zoetermeer: Free Musketeers.

BAMBRICK-SANTOYA, P. (2016). Get better faster: A 90-Day plan for Coaching New Teachers. San Francisco: Jossey-Bass.*

BARTON, C. (2019). Volgens Barton. Lesgeven in wiskunde aan de hand van wetenschap, experts en 12 jaar aan mislukkingen. Culemborg: Phronese.

BENNETT, T. (2020). Regie in de klas. Culemborg: Phronese.*

BIJLSMA, H. (2024). Zicht op de les. Het meten en verbeteren van leskwaliteit in het onderwijs. Huizen: Pica.

BOOTSMA, M. en NAAIJKENS, E. (2023). Bijna alles wat je moet je weten over thematisch onderwijs. Huizen: Pica.

BORGESIUS, M. en POSTHUMUS MEYJES, S. (2022). Focus op VUT. Vooruitkijken Voorkennis activeren Uitvoeren Terugkijken. Amsterdam: Boom uitgevers.

BOUWMAN, W. (2012). Krachtig anders leren. Veenendaal: Wizard Wise.

BROPHY, J.E. (1996). Teaching Problems Students. New York: The Guilford Press.

BRUGGINK, M. (2017). Activerende werkvormen voor Bètadocenten. Praktische voorbeelden. Antwerpen-Apeldoorn: Garant.

BUURT, A. VAN e.a. (2020). Waarderend leren in het voortgezet onderwijs: Versterken van talent, plezier en motivatie op school. (2de druk). Huizen: Pica.

BURG, C. VAN DER en SIJSLING, H. (2009). Basisboek Activerende didactiek en samenwerkend leren. Zo motiveer je leerlingen in het voortgezet onderwijs. Amersfoort: CPS.

BUZAN, T. en BUZAN, B. (2011). Mindmappen. Vergroot je creativiteit, verbeter je geheugen, verander je leven. (2de druk). Amsterdam: FT Prentice Hall Pearson Education.

CLARK, S. (2016). Leren zichtbaar maken met Formatieve Assessment. Rotterdam: Bazalt Educatieve Uitgaven.

COMPERNOLLE, T. e.a. (1999). Alles went, ook een adolescent. Wegwijzer bij het opvoeden van jongeren. Tielt: Lannoo.

COMPERNOLLE, T. (2018). Zo haal je meer uit je brein: Efficiënter en creatiever werken in een hyperverbonden en multitaskende wereld. (4de druk). Tielt: Lannoo.

CRONE, E. (2008). Het puberende brein. Over de ontwikkeling van de hersenen in de unieke periode van de adolescentie. Amsterdam: Uitgeverij Bert Bakker.

DOORN, E. VAN en LOO, F. VAN (2015). Basisboek mediërend leren. Van medisch labellen naar omgaan met verschillen. Amsterdam: Boom.

DOWLEY, M. en LOVELL, O. (2024). The Classroom Management Handbook. A practical blueprint for engagement and behaviour in your classroom and beyond. Woodbrigde: John Catt.

DUFOUR, R. en FULLAN, M. (2015). De vijf essenties van leidinggeven aan een PLG. Rotterdam: Bazalt Educatieve Uitgaven.

DUFOUR, R. e.a. (2012). PLG: leraren leren samen. Werken aan beter onderwijs in een professionele leergemeenschap. Rotterdam: Bazalt Educatieve Uitgaven.

EBBENS, S. en ETTEKOVEN, S. (2009). Samenwerkend leren. Praktijkboek. Groningen: Noordhoff Uitgevers.

EBBENS, S. en ETTEKOVEN, S. (2009). Actief leren. Bronnenboek. Groningen: Noordhoff Uitgevers.

EL HADIOUI, I. (2011). Hoe de straat de school binnendringt: Denken vanuit de pedagogische driehoek van de thuiscultuur, de schoolcultuur en de straatcultuur. (5de druk 2015). Amsterdam: Van Gennep.

EL HADIOUI, I. (2022). Grip op de mini-samenleving. Over de zoektocht van leerlingen en professionals naar gelijke kansen binnen een stedelijke schoolcultuur. (4de druk). Amsterdam: Van Gennep.

ENGELEN, R. VAN (2023) De groepscode. Zó werk je met groepen. Huizen: Pica.

FLOKSTRA, J.H. (2006). Activerende werkvormen Voortgezet Onderwijs. Enschede: SLO.

GAARTHUIS, F. (2015). Een goed begin is het halve werk. 10 aandachtvangers en 30 lesopeningen voor het voortgezet onderwijs. (5de druk 2022) Huizen: Pica.

GAARTHUIS, F. (2021). Haal meer uit het einde van je les. 40 lesafsluiters voor het voortgezet onderwijs. (2de druk 2022) Huizen: Pica.

GEERTS, W. en KRALINGEN, R. VAN (2016). Handboek voor Leraren. (2de druk). Bussum: Coutinho.

GERRICKENS, P. (2002). Kwaliteiten. Een verfrissende kijk op eigen-aardigheden.
’s-Hertogenbosch: Peter Gerrickens.

GROOT, A. de, en G. NOBEL. (2005). Een pot met goud. Werkboek intervisie in het onderwijs. ’s-Gravenhage: Elsevier Overheid.

GOOD, T. L. en BROPHY, J. E. (2008). Looking in Classrooms. (2de ed.). New York: Pearson.

GOODRICH, J. (2024). Responsive Coaching. Evidence-informed instructional coaching that works for every teacher in your school. John Catt.*

GOODRICH, J. (2026). Responsief Coachen. Stap voor stap naar beter onderwijs. (K. Wijngaards, Vert.). Telos.

HATTIE, J. (2014). Leren zichtbaar maken. (5de ed.) Rotterdam: Bazalt Educatieve Uitgaven.

HERRINGTON, D. en KEELER, A. (2017). Teaching Math wit Google Apps, Volume 1. 50 G Suite Activities. New York(?): Dave Burgess Consulting Inc.

HOFMEESTER, N. (2008). Studeren met dyslexie. Antwerpen-Amersfoort: Garant.

HOLLINGWORTH, J. en YBARRA, S. (2019). Expliciete Directe Instructie. Tips en technieken voor een goede les. (11de druk). Huizen: Pica.

HOREWEG, A. (2015). Gedragsproblemen in de klas in het voortgezet onderwijs. Een praktisch handboek. Tielt: Lannoo nv.

HOREWEG, A. (2021). Handboek gedrag op school. Huizen: Pica. (3 delen).

KAGAN, S. en KAGAN, M. (2013). Coöperatieve Leerstrategieën. Research, principes en de praktische uitwerking. Rotterdam: Bazalt.

KALDENBACH, H. (2015). Respect! 99 tips voor het omgaan met jongeren in de straatcultuur. Amsterdam: Prometheus.

KALDENBACH, H. (2016). Korte lontjes. 99 tips voor het omgaan met jongeren in de klas. Amsterdam: Prometheus.

KALDENBACH, H. (2017). Machomannetjes. 99 tips om de straatcultuur terug te dringen uit uw school. Amsterdam: Prometheus.

KALDENBACH, H. (2017). Doe maar gewoon. Amsterdam: Prometheus.

KERKHOFFS, J. e.a. (red.) (2006). Rubrics als beoordelingsinstrument voor vaardigheden. Enschede: SLO.

KIRSCHNER, P., HENDRICK, C. en HEAL, J. (2026). Onderwijs-illusies. Culemborg: Telos Uitgevers.

KNEYBER, R. (2010). Orde houden in het VMBO. Culemborg: Handelingsbrutaal.

KONING, A. (1995). In gesprek met de leerling. Houten: EPN.

KORTHAGEN, F. en VASALOS, A. (2003). Flow in werken en leren: Competentieontwikkeling op basis van persoonlijke betrokkenheid en bezieling. Onderwijs & Ontwikkeling: tijdschrift over human resource development, 16(5), 13-17.

KORTHAGEN, F. en VASALOS, A. (2007). Kwaliteit van binnenuit als sleutel voor professionele ontwikkeling. Tijdschrift voor lerarenopleiders. 28-1.

LEMOV, D. (2011). Teach like a champion 3.0. 63 techniques that put students on the path to college. Hoboken: Jossey-Bass.*

LONNEE, H. en TRIERUM, A. VAN (red.) (2000). Probleemwijzer. Handleiding voor het signaleren en hanteren van problemen bij jongeren. Haarlem: De Toorts.

MARZANO, R. en SIMMS, J. (2014). Coaching & reflectie in de klas. Excellent worden en blijven. (1ste druk). Rotterdam: Bazalt Educatieve Uitgaven.

MARZANO, R. en PICKERING, D. (2016). Betrokkenheid! De sleutel tot beter leren. (1ste druk). Rotterdam: Bazalt Educatieve Uitgaven.

MENS, M. (2022). Bananenschillen op school. Over uitglijders in je denken. (2de druk). Huizen: Pica.

MENS, M. (2025). Meesterschap. Over expertise in lesgeven. Huizen: Pica.

NAAIJKENS, E. en BOOTSMA, M. (2018). En wat als we nu weer eens gewoon gingen lesgeven? Een kwaliteitsaanpak voor scholen. (3de druk 2019). Huizen: Pica.

NAAIJKENS, E. en BOOTSMA, M. (2020). En wat als we nu weer eens gewoon gingen lesgeven in het voortgezet onderwijs? Huizen: Pica.

NAAIJKENS, E. en BOOTSMA, M. (2022). De school als werkplaats. Gereedschap voor een sterke kwaliteitscultuur. Huizen: Pica.

NAAIJKENS, E. en BOOTSMA, M. (2023). Bijna alles wat je moet weten over thematisch onderwijs. Kennis-Gereedschap-Implementatie. Huizen: Pica.

NAAIJKENS, E. en BOOTSMA, M. (2025). En wat als we nu weer eens gewoon gingen lesgeven? Effectieve kwaliteitszorg in het primair onderwijs. 2.0. Huizen: Pica.

NELIS, H. en STARK, Y. VAN (2009). Puberbrein binnenstebuiten. Utrecht/Antwerpen: Kosmos.

PLOEG, J.D. VAN DER (2000). Gedragsproblemen. Ontwikkelingen en risico’s. Rotterdam: Lemniscaat.

QUIGLEY, A. (2017). De zelfverzekerde leraar. Ontwikkel de juiste gewoonten voor een succesvolle les. Huizen: Pica.

REDEKER, B. (2017). De Ringaanpak. Een groepsdynamische benadering voor een veilige klas. (2de druk). Huizen: Pica.

RUIJSSENAARS, A.J.J.M. (1997). Rekenproblemen. Theorie, diagnostiek, behandeling. Rotterdam: Lemniscaat.

SCHELLEKENS, H. (1989). Resultaat gericht Doceren. Groningen: Wolters-Noordhoff.

SCHMEIER, M. (2023). Expliciete Directe Instructie in het VO. Tips en technieken voor een goede les. Huizen: Pica.

SCHOUTEN, J. (2005). Met krijt aan de vingers. Amsterdam: Stichting Lions Quest Nederland.

SIMONSEN, B. en MYERS, D. (2021). PBS in de klas. Verbeter je klassenmanagement met praktische gedragsinterventies. (2de herziene druk). Huizen: Pica.

SITSKOORN, M.M. (2013). Ik wil iets van jou, jij wil iets van mij. Beïnvloed de hersenen om te bereiken wat je wilt. Amsterdam: Bert Bakker.

SITSKOORN, M.M. (2021). Het 50+ brein. Ouder wordende hersenen in de moderne maatschappij. Amsterdam: Prometheus.

SLAGTER, S. e.a. (1999). Coaching in het voortgezet en secundair onderwijs. Amersfoort: CPS.

SLOOTER, M. (2006). Coachen op Contact. Amersfoort: CPS.

SLOOTER, M. (2015). De vijf rollen van de leraar. Amersfoort: CPS.

SLOOTER, M. (2018). De zes rollen van de leraar. Handboek voor effectief lesgeven. (7de druk 2021). Huizen: Pica.

SNOEK, M. (2018). Startende leraren in het PO en VO. Goede begeleiding aan het begin van de loopbaan. Amsterdam: Uitgeverij Pica.

SURMA, T. en KIRCHNER, P. e.a. (2019). Wijze lessen. Twaalf bouwstenen voor effectieve didactiek. (1ste druk). Meppel: Ten Brink.

SWAAB, D. (2016). Ons creatieve brein. Hoe mens en wereld elkaar maken. Amsterdam: Atlas Contact.

TEITLER, P. (2004). Leren in veiligheid. Klassenmanagement en probleemgedrag. Utrecht: Uitgeverij Agiel.

TEITLER, P. (2009). Lessen in orde. Handboek voor de onderwijspraktijk. Bussum: Coutinho.

TEITLER, P. (2016). Lessen in orde. Handboek voor de onderwijspraktijk. (2de herziene druk). Bussum: Coutinho.

TEITLER, P. en TEITLER, R. (2020). Les is meer. 141 manieren om gewenst gedrag te bevorderen. Bussum: Coutinho.

THOMPSON, J.G. (2018). The First-Year Teacher's Survival Guide: Ready-to-Use Strategies, Tools & Activities for Meeting the Challenges of Each School Day. San Francisco: Jossey-Bass.*

VERHAEGE, P. (2009). Het einde van de psychotherapie. Amsterdam: De Bezige Bij.

VERSTRAETE, I. en NIJMAN, K. (2020). Handboek leren leren voor het voortgezet onderwijs: 5 krachtige leerprincipes vertaald naar de praktijk. (4de druk). Huizen: Pica.

VERSTRAETE, I. en NIJMAN, K. (2020). Werkboek leren leren voor het voortgezet onderwijs: Mentorlessen. (3de druk). Huizen: Pica.

VISSER, Y. e.a. (2005). Coaching, ’n hulp apart. Amersfoort: CPS.

VOS, R., BERBEN, M., en KOOPMAN, J. (2020). Formatief toetsen in de les. Toetsen van het leren om te leren. (1ste druk). Amersfoort: CPS Onderwijsontwikkeling en advies.

WEISFELT, P. (2005). Nestgeuren. Over de betekenis van de ouder-kind relatie in een mensenleven. Soest: Nelissen.

WILLIAM, D. en LEAHY, S. (2019). Formatief evalueren in de praktijk. (2de druk). Rotterdam: Bazalt Educatieve Uitgaven.

Mike Heemskerk